Joris Luyendijk op de Vrt

by Karolien Taverniers on februari 27, 2008

Het was een idee van Annelies Beck om de Nederlandse journalist en voormalige Midden-Oostencorrespondent, Joris Luyendijk, als spreker uit te nodigen op de Vrt. Veel volk in de Marconi studio. Ik was er als enige van De Rode Loper. Voor de rest allemaal hardcore journalisten à la Jan Balliauw, Siegfried Bracke, Jan Ouvry, Veerle Devos etc.

Ik wilde de uiteenzetting niet missen omdat ik Luyendijks boek ‘Het zijn net mensen. Beelden uit het Midden-Oosten’ had verslonden. Het is een ontnuchterend en kritisch boek over de journalistiek en heeft ervoor gezorgd dat een hoop Nederlanders hun krantenabonnement hebben opgezegd. Bovendien is Luyendijk bijzonder sexy 😉

luyendijk (1 of 1).jpg

Hij had ‘t over zijn boek en de discussies die ‘t in Nederland heeft uitgelokt, over hoe we beter en anders aan journalistiek kunnen doen, maar vooral over hoe ‘t komt dat wij in onze journaal zo’n vertekend beeld van de realiteit krijgen. Alles moet sneller en korter. We worden (on)bewust gemanipuleerd door persbureaus en Witte Huizen, krijgen maar een deel van de informatie te zien zonder achtergrondinformatie, zonder de visie van de andere partij etc etc.

  • Hoeveel mensen op jullie nieuwsdienst spreken Perzisch, Turks of Arabisch, op de schoonmaakploegen na?
  • Volgen jullie Al Jazheera?
  • Maken jullie wel eens stukken over de Iraanse Tv? Zij rippen onze beelden, met satellietbeelden kunnen wij perfect hun beelden jatten.

Enfin, ‘t sloeg in als een bom bij de nieuwsdienst. Een oudere journalist deed zijn beklag over de buitenlandcarroussel waarin elk bericht exact 15 seconden krijgt. Een journaliste zei dat ze in de zomer de opdracht kreeg om een stuk te maken over de files naar zee en toen bleek dat die er niet waren, ze dat onder druk van haar eindredacteur wel suggereerde in haar stuk door een hoop auto’s closer te filmen. Dat noemde Siefgried Bracke dan weer een professionele fout etc etc. Het was verfrissend, opwindend en vooral het deed iedereen nadenken over hoe we met informatie en nieuwsmaken bezig zijn.

Ik vroeg Luyendijk hoe hij zich informeert. Blijkbaar is hij een absolute fan van The Daily Show van Jon Stewart omdat je daarin met veel humor een goede analyse krijgt van de Amerikaanse politiek. Voor de rest leest hij liever essays van 6000 woorden in de diepte over een bepaald onderwerp dan oppervlakkige berichten in de krant. Welke journaals/kranten volgt u in de Benelux? Geen, antwoordde hij.

6 comments

wijze, wijze woorden.

by sunnymoon on February 27, 2008 at 12:22 pm. Reply #

Bedankt voor je reactie, Lien. Kijk, dat vond ik ook zo knap en moedig aan Luyendijk, dat hij in zijn eentje de algemeen geaccepteerde manier van aan journalistiek te doen helemaal in vraag durft te stellen.
Dikwijls wordt alles zo in scène gezet, dat als je enkele stappen achteruit zet, je al een heel ander plaatje ziet.
L gaf als voorbeeld de Palestijnse stenengooiers. Dat is veel beperkter en kleinschaliger dan hoe wij ‘t op Tv zien: het is op één braakliggend terrein aan de rand van de stad en alleen na 14u. Het is ahw een toneeltje tussen de Palestijnse kids en de israëlische soldaten en het lokt heel wat toeschouwers. Vandaar dat er ook ook een falafelverkoper zijn kraampje heeft neergezet, maar die krijgen wij natuurlijk niet te zien in ons beeld…

by Karolien Taverniers on February 27, 2008 at 6:08 pm. Reply #

Redacties organiseren te weinig ruimte en tijd om over zichzelf te reflecteren. Dit blijkt opnieuw. Zelfs een buitenlandredactie van de VRT heeft hiermee te kampen. Reportages gezamenlijk en vanuit een breed perspectief bekritiseren (positief en negatief) met het idee het de volgende keer beter te doen, dit komt het professionalisme ten goede. Luyendijk uitnodigen is in alle geval al een goeie start. Van collega’s kun je heel veel leren. Vandaar dat de Vereniging van Onderzoeksjournalisten (http://www.vvoj.be) zo interessant kan zijn. Een organisatie voor en door journalisten die op conferenties wijst op de goeie voorbeelden en ook op de minder goeie.
Ook het Fonds Pascal Decroos is bezig met kwaliteitsverbetering en start daarom met een forum dat mediakritiek.be zal heten. Mediakritiek moet je uiteraard niet alleen aan de professionals overlaten, ook het brede publiek mag mee aan tafel zitten.

by Ides Debruyne on February 28, 2008 at 3:29 pm. Reply #

Bedankt voor je feedback, Ides. Je maakt me nieuwsgierig.

Ja, Luydendijk deed alle journalisten nadenken over waar ze mee bezig zijn.

Hij haalde wel een Vrt-reportage aan die indruk op hem had gemaakt. ‘t Was de reportage van Rudy Vranckx waarin hij in detail beschreef hoe hij zich in Irak van punt A naar punt B verplaatste en hoe moeilijk dat wel was. Als Westerse journalist staat er in Irak een prijs van 5.000 dollar op je hoofd. Door zijn parcours in detail uit te leggen met consequenties gaf Vranckx een heel ander beeld van het land dan wat we normaal te zien krijgen.

Voor de rest prees hij nog de aanpak van Michael Moore http://www.michaelmoore.com met bijv Sicko, omdat Moore op zoek gaat naar een antwoord op een eenvoudige vraag als: hoe werkt onze gezondheidszorg? Hij stelt de vraag aan X, die dan weer een nieuwe vraag oproept, zoekt verder bij Y … Tot mijn schande moet ik Sicko nog zien. De films van Michael Moore vind ik om de vingers bij af te likken.

Al Gore met zijn klimaatfilm vond hij ook sterk omdat hij geen politiek standpunt innam.

by karolien on February 28, 2008 at 5:06 pm. Reply #

Interessante man met interessante theoriën, al deel ik niet altijd zijn standpunt over de media. Kritisch blijven houdt ons wakker.

by sart on March 24, 2008 at 12:49 am. Reply #

Ja, kritisch blijven is de juiste journalistieke ingesteldheid.

by Karolien Taverniers on March 24, 2008 at 9:00 pm. Reply #

Leave your comment

Required.

Required. Not published.

If you have one.